— Czy ty oszalałaś?
Wysyczał te słowa, robiąc kolejny krok i bezceremonialnie wchodząc w jej przestrzeń. Dlaczego nie wpuściłaś mojej siostry?
Dmitrij nie wszedł do mieszkania spokojnie — on się do niego wdarł, wnosząc ze sobą z klatki schodowej podmuch lodowatego jesiennego powietrza i ciężki zapach własnej wściekłości.
Klucz przekręcił się w zamku z brutalną siłą, drzwi uderzyły o ścianę, a on stanął w progu, nawet nie zdejmując przemoczonej od deszczu kurtki.
Jego twarz, na co dzień dobroduszna i nieco ospała, teraz była wykrzywiona gniewem, którego nawet nie próbował ukrywać.
W kuchni, przy oknie, siedziała Anastazja. Czytała.
Światło lampy padało na jej włosy i na stronice grubej książki w twardej oprawie. Nie drgnęła od hałasu, nie podniosła głowy. Zastygł jedynie palec, który jeszcze przed chwilą spoczywał na linijce tekstu.
Czekała, aż mąż zada to pytanie raz jeszcze — tym razem głośniej, z wyraźnie słyszalną, ledwie hamowaną furią.
— Nastia, mówię do ciebie! Olga dzwoniła do mnie niemal z płaczem. Ona i jej mąż specjalnie podjechali do nas w przerwie obiadowej, głodni, a ty nawet nie otworzyłaś! Co ja miałem im powiedzieć? Że moja żona postanowiła pokazać charakter?
Dopiero wtedy Anastazja powoli, jakby niechętnie, oderwała się od lektury. Nie zamknęła książki, tylko wsunęła w nią cienką zakładkę i odłożyła ją na kanapę obok siebie.
Uniosła na niego wzrok. Jej spojrzenie było jasne i zimne jak zimowe niebo. Nie było w nim ani strachu, ani winy, ani skruchy. Było tylko spokojne, ciężkie zmęczenie.
— Słyszałam dzwonek — powiedziała równym głosem. — I widziałam przez wizjer, kto stoi za drzwiami. Dlatego nie otworzyłam.
Dmitrij nie spodziewał się takiej odpowiedzi. Najwyraźniej przygotował się na wymówki, tłumaczenia o bólu głowy albo na to, że po prostu niczego nie usłyszała.
To szczere przyznanie się całkiem wytrąciło go z równowagi. Ruszył w stronę kuchni, a jego buty zostawiały na czystej podłodze brudne ślady.
— Czyli zrobiłaś to specjalnie? — ściszył głos, a przez to zabrzmiał jeszcze groźniej. — Widziałaś, że to moja siostra, i celowo zostawiłaś ją pod drzwiami? Co ty wyprawiasz, Nastia? Oni przecież są przyzwyczajeni, że u nas jedzą obiady!
Ostatnie zdanie wypowiedział takim tonem, jakby przywoływał nienaruszalne prawo wszechświata. Jakby mówił o tradycji wykutej w kamieniu.
Przyzwyczajeni. To słowo zawisło w powietrzu, przesiąknięte jego świętym oburzeniem i jej cichą niezgodą.
Dla niego to była norma — jego siostra i jej mąż, pracujący niedaleko, przychodzili do nich na obiad każdego dnia roboczego.
Dla tamtych było to wygodne i oszczędne, a dla niego — całkowicie naturalne. Nigdy nie zastanawiał się, skąd bierze się jedzenie, kto je gotuje i kto po wszystkim sprząta. Ono po prostu było. Jak słońce, które codziennie wschodzi.
Anastazja bez słowa podniosła się z kanapy. Była od Dmitrija niższa i drobniejsza, a jednak w tej chwili wydawało się, że to właśnie ona wypełnia sobą całą kuchnię.
Podeszła do blatu i oparła dłonie o jego chłodną krawędź. Patrzyła prosto na męża, na jego zaczerwienioną twarz i na krople deszczu połyskujące w ciemnych włosach.
— Przyzwyczajeni? — powtórzyła w końcu jego słowo.
Powiedziała to cicho, ale uderzyło mocniej niż bat. W jej głosie nie było emocji, tylko suchy fakt.
Lekko przechyliła głowę, jakby przyglądała mu się jak czemuś obcemu, niezrozumiałemu.
— Najwyższa pora się odzwyczaić.
Dmitrij znieruchomiał na sekundę, jakby jego umysł nie chciał przyjąć tego, co właśnie usłyszał. To był otwarty bunt.
Złamanie niewypowiedzianej umowy, na której — jak mu się wydawało — opierało się ich małżeństwo i jego wewnętrzny spokój.
Pierwszy wybuch gniewu, wywołany skargą siostry, ustąpił czemuś znacznie głębszemu i bardziej osobistemu — poczuciu, że ktoś zuchwale naruszył jego teren, jego zasady.
— Czy ty oszalałaś? — syknął, znowu robiąc krok naprzód i wchodząc w jej przestrzeń. — Jakim prawem decydujesz, kto ma przychodzić do mojego domu?
— To moja siostra! Moja krew! Oni nie przychodzą do ciebie, tylko do mnie! A ty, jako moja żona, powinnaś być gościnna. To twój obowiązek!
Mówił głośno, wypełniając kuchnię własnym oburzeniem. Każde słowo było oskarżeniem. On nie pytał — on ogłaszał.
Budował obraz świata, w którym role były jasne: on głowa rodziny i żywiciel, ona strażniczka domowego ogniska, która ma zapewniać wygodę i gorący obiad jemu oraz jego bliskim.
I teraz ten obraz pękał na jego oczach.
— Zrobiłaś się skąpa, Nastia! Skąpa i samolubna! Żałujesz talerza zupy dla mojej rodziny? Ty w ogóle rozumiesz, jak to wygląda z boku?
— Będą się z nas śmiać! Powiedzą, że Dima stał się pantoflarzem, że żona dyktuje mu, z kim wolno mu się zadawać!
Anastazja słuchała tej tyrady bez zmiany wyrazu twarzy. Nie spuszczała oczu, nie próbowała mu przerwać. Po prostu patrzyła na niego, a w tym jej spokoju było coś naprawdę niepokojącego.
Pozwoliła mu mówić, aż wyrzuci z siebie całą wściekłość, która zdążyła w nim wezbrać po krótkiej rozmowie z Olgą.
Kiedy wreszcie zamilkł, ciężko oddychając, nie odpowiedziała na żaden z jego zarzutów. Zrobiła za to coś, czego spodziewał się najmniej.
W milczeniu go ominęła, podeszła do kuchennej szuflady i wyjęła stamtąd tani kalkulator, na którym zwykle liczyła opłaty za mieszkanie. Potem wzięła notes i długopis.
Dmitrij obserwował jej ruchy z narastającym niezrozumieniem. Spodziewał się łez, krzyku, kłótni — czegokolwiek, tylko nie tej lodowatej, rzeczowej krzątaniny.
Anastazja usiadła przy stole, położyła przed sobą notes i włączyła kalkulator. Suche kliknięcia klawiszy rozległy się w ciszy kuchni nienaturalnie głośno.
— Policzmy więc — odezwała się głosem równie beznamiętnym jak głos spikera czytającego giełdowe notowania. — Zacznijmy od produktów.
— Mięso, warzywa, kasze, chleb, masło. Żeby nakarmić obiadem czworo dorosłych… — zaczęła szybko naciskać przyciski, a jej palce niemal fruwały nad kalkulatorem. — Średnio, przy obecnych cenach, wychodzi około tysiąca rubli dziennie.
— Tylko za obiad. Mnożymy przez dwadzieścia dni roboczych. Dwadzieścia tysięcy. I to wyłącznie za produkty kupowane z naszego wspólnego budżetu.
Dmitrij zamarł, patrząc na nią. Wciąż nie rozumiał, dokąd prowadzi ten cały chłodny spektakl, ale czuł już, jak po plecach przebiega mu lodowaty dreszcz.
— Do tego gaz, prąd, woda, gotowanie, zmywanie. Jeszcze trzy tysiące miesięcznie. Razem dwadzieścia trzy.
— Jesteś gotów zwracać mi tę kwotę? Co miesiąc. Gotówką. Co do kopiejki.
— A może wolisz, żebym prowadziła rejestr wizyt? Godziny, minuty, liczbę zjedzonych łyżek? Może zaczniemy od pokwitowań?
Podniosła na niego wzrok.
— Bo dopóki ty nazywasz to „naszym domem”, ja jestem tu tylko kucharką i sprzątaczką.
— A ja już dłużej tego nie chcę.
— Czy ty oszalałaś? — wysyczał znowu, robiąc następny krok i po raz kolejny brutalnie wchodząc w jej osobistą przestrzeń.
