Dzwonek przy drzwiach nie tyle rozbrzmiewał, ile dławił się nerwowym, histerycznym jazgotem. Ktoś trzymał palec na przycisku tak długo, jakby na klatce schodowej wybuchł pożar, a od szybkości otwarcia drzwi zależało czyjeś życie.
Barbara odsunęła klawiaturę, zamknęła na komputerze tabelę z kartami przejazdów ciężarówek wożących drewno i zmęczonym gestem potarła nasadę nosa. Dochodziła trzecia po południu. Leon niedawno wrócił z drugiej zmiany zajęć, rzucił plecak przy wejściu i teraz rozkładał zeszyty na biurku.
— Mamo, kto tak dzwoni? — Chłopiec nerwowo ścisnął niebieski długopis.
— Ty odrabiaj lekcje. Ja sprawdzę.
Barbara podeszła do drzwi i ostrożnie spojrzała przez wizjer.
Na klatce stała Teresa Malinowska. Była teściowa wyprostowała się jak struna, poprawiła bordowy płaszcz z grubej tkaniny i uniosła wysoko brodę, jakby za chwilę miała wydać rozkazy całemu plutonowi.
Obok niej przestępowała z nogi na nogę nieznajoma kobieta w średnim wieku, ubrana w surową, praktyczną kurtkę. W rękach trzymała tekturową podkładkę z dokumentami.
Barbara przekręciła zamek i otworzyła drzwi.
— Otwórz szerzej, nie chowaj się za drzwiami! — zażądała Teresa, nawet się nie witając. — Przyszłyśmy na kontrolę! Wpłynęło oficjalne zgłoszenie! Najwyższy czas sprawdzić, co tu się dzieje, zanim całkowicie zniszczysz życie własnego dziecka!
Nieznajoma wyjęła z kieszeni legitymację.
— Wydział do spraw opieki i kurateli urzędu dzielnicy, inspektor Elżbieta Grabowska — przedstawiła się. — Otrzymaliśmy pisemne zawiadomienie od babci małoletniego. Zgłoszenie dotyczy niewłaściwego wykonywania obowiązków rodzicielskich oraz możliwego zagrożenia zdrowia dziecka. Jesteśmy zobowiązane do sprawdzenia warunków mieszkaniowych.
W Barbarze wszystko się zagotowało, lecz zmusiła się do spokojnego tonu.
— O jakim zagrożeniu pani mówi? Zdaje sobie pani sprawę, że oskarża mnie o bardzo poważne rzeczy?
— Doskonale zdaję sobie sprawę! — Teresa natychmiast zrobiła krok naprzód i chciała wejść do przedpokoju w butach. — Proszę na nią spojrzeć, pani Grabowska! Bezczelne spojrzenie, całymi dniami siedzi w domu i udaje, że ciężko pracuje, a dziecko jest pozostawione samo sobie! Żadnego rytmu dnia, żadnego porządnego jedzenia, tylko suche kanapki!
— Proszę zdjąć buty — Barbara zastąpiła jej drogę. — To mieszkanie, nie miejsce na przemówienia. Buty zostawia się przy wejściu.
Teściowa zacisnęła usta i posłała jej pełne niechęci spojrzenie. Inspektor bez słowa zdjęła obuwie i ustawiła je na wycieraczce. Teresie nie pozostało nic innego, jak również się schylić i rozpiąć suwaki.
W tej samej chwili z pokoju wyszedł Leon. Domknął za sobą drzwi, stanął przy matce i cicho powiedział:
— Dzień dobry.
— Leonek, mój wnuczek! — Teresa wyciągnęła ku niemu dłonie w skórzanych rękawiczkach. — Do czego doprowadziła cię matka! Jesteś blady, wychudzony, policzki ci zapadły! A ubranie masz jakieś stare!
— Ono nie jest stare — zaprotestował chłopiec i cofnął się bliżej Barbary. — Dostałem je na urodziny. Razem z mamą wybraliśmy je w sklepie sportowym.
— Nie pyskuj starszym! — ostro ucięła Teresa. — Ja wiem najlepiej, jak powinno wyglądać zadbane dziecko!
Elżbieta Grabowska nie zamierzała włączać się w kłótnię. Weszła do korytarza i uważnie rozejrzała się po mieszkaniu.
W środku pachniało świeżo umytą podłogą i duszoną kapustą. Na półkach książki stały równo, a w przedpokoju wisiały dwie kurtki — dorosła i dziecięca. Nie było bałaganu ani nieprzyjemnego zapachu.
— Proszę pokazać pokój chłopca — poprosiła inspektor.
Leon pierwszy wszedł do swojego pokoju i podszedł do biurka. Na ścianie, w przezroczystej koszulce, wisiał plan lekcji, a obok kalendarz treningów.
Grabowska pochyliła się nad kartkami.
— Widzę, że chodzi na basen?
— Tak, trzy razy w tygodniu — odpowiedział Leon. — W poniedziałki, środy i piątki. Tu jest zaświadczenie od pediatry. Przed przejściem do starszej grupy wszystkich badano.
Inspektor przesunęła palcami po czystym blacie, spojrzała na podręczniki i zeszyty.
— Oświetlenie jest ustawione prawidłowo, lampka stoi po lewej stronie. Gdzie chłopiec śpi?
Łóżko przykrywała kraciasta narzuta. Poduszka leżała równo, a na krześle wisiały starannie wyprasowane spodnie szkolne.
— To wszystko na pokaz! — Teresa nie dawała za wygraną. — Wiedziała, że przyjdę, więc specjalnie posprzątała! Proszę zajrzeć do szaf i sprawdzić lodówkę! Wnuk mówił, że tygodniami nie widzi mięsa!
Leon gwałtownie odwrócił się do babki.
— Kiedy ja coś takiego pani mówiłem? Nie rozmawiam z panią od dwóch miesięcy!
Teściowa aż się zakrztusiła z oburzenia. Na twarzy wystąpiły jej czerwone plamy.
— Nie waż się odzywać do starszych takim tonem! Matka nastawiła cię przeciwko rodzinie, dlatego teraz kłamiesz! Proszę zapisać, pani Grabowska: dziecko jest zastraszone i boi się powiedzieć prawdę przy matce!
— Nie jestem zastraszony — mruknął Leon. — Po prostu pani ciągle krzyczy.
Inspektor szybko zrobiła kilka notatek na podkładce, a potem gestem poprosiła Barbarę do kuchni.