Najpierw udałam się do prawnika.
Spokojnie wyjaśnił mi, że mieszkanie zostało kupione w czasie małżeństwa, więc kredyt i nieruchomość są wspólne. Moje wpłaty można było udowodnić wyciągami z konta. Sprawa nie będzie łatwa, ale da się ją przeprowadzić.
— A pieniądze, które mąż zabrał z domu? — zapytałam.
— Jeśli były w gotówce i nie ma pani dowodów, odzyskanie ich może być trudne.
Przytaknęłam.
Co dziwne, prawie mnie to nie zabolało.
Nie chodziło już o sto czterdzieści osiem tysięcy.
Nie pragnęłam zemsty.
Potrzebowałam wyjścia.
Po spotkaniu z prawnikiem poszłam do banku. Otworzyłam osobne konto, przekierowałam na nie swoją pensję i wyłączyłam wszystkie wspólne subskrypcje. Opłaciłam bieżącą ratę kredytu.
Potem napisałam do Marcina:
„Wieczorem spokojnie porozmawiamy. Bez twojej matki”.
Odpisał:
„Mama też przyjdzie. To dotyczy również jej”.
Patrzyłam na tę wiadomość i nagle wybuchnęłam śmiechem.
W tym momencie wszystko stało się jasne.
O dziewiętnastej siedzieli w naszej kuchni oboje.
Marcin i Lucyna.
Teściowa przyniosła grubą teczkę.
Zdjęłam płaszcz.
— Co to jest?
— Spisałam wszystkie wydatki — odparła. — Żebyś zobaczyła, że pieniądze nie poszły na głupoty.
Otworzyła dokumenty.
Okna.
Ocieplenie.
Sufit.
Podłoga.
Szafa.
Nowe rolety.
Na końcu widniała ostatnia pozycja:
„Fotel — 38 000 zł”.
— Fotel również był niezbędny do życia? — zapytałam.
Lucyna poczerwieniała.
— A gdzie miałam siedzieć? Na taborecie?
Zamknęłam teczkę.
— Marcin, wiedziałeś o fotelu?
Wzruszył ramionami.
— Mama chciała zrobić porządny remont.
— Rozumiem.
Usiadłam naprzeciwko nich.
— W takim razie posłuchajcie.
Lucyna od razu zesztywniała.
— Po pierwsze: od dzisiaj moja pensja wpływa na osobne konto.
— Oszalałaś? — zapytał Marcin.
— Po drugie: wszystkie wspólne wydatki dzielimy po połowie.
— Iza…
— Po trzecie: sto czterdzieści osiem tysięcy traktuję jako twój osobisty dług wobec mnie.
Lucyna uderzyła dłonią w stół.
— To ja mam ci oddawać pieniądze?!
— Nie.
Spojrzałam na męża.
— On ma oddać.
— Ale pieniądze są u mnie!
— Właśnie dlatego.
Lucyna zamilkła.
Marcin potarł skronie.
— Czego ty właściwie chcesz?
— Rozwodu.
Podniósł głowę.
Po raz pierwszy tego wieczoru naprawdę się przestraszył.
— Mówisz poważnie?
— Tak.
— Iza, ochłoń.
— Pierwszy raz od czterech lat właśnie ochłonęłam.
Lucyna gwałtownie wstała.
— I to ma być twoja miłość? Porzucasz męża przez pieniądze?
Spojrzałam na nią.
— Wie pani, czym się różnimy?
— Niby czym?
— Pani przez cały czas uważała, że jego pensja jest dowodem miłości do pani.
Otworzyła usta, lecz nie znalazła odpowiedzi.
— A ja przez cztery lata uznawałam jego czyny za dowód miłości do mnie.
Przeniosłam wzrok na Marcina.
— I okazało się, że się myliłam.
Lucyna chwyciła torebkę.
— Marcin, wychodzimy.
I wtedy wydarzyło się coś, czego zupełnie się nie spodziewałam.
Marcin nie ruszył się z miejsca.
— Mamo, poczekaj.
Odwróciła się.
— Słucham?
Patrzył na stół.
— Te pieniądze rzeczywiście były nasze.
Lucyna pobladła.
— Co ty teraz mówisz?
— Nie powinienem był ich zabierać.
— Ale przecież sam…
— Wiem.
Podniósł głowę.
— To była moja decyzja.
Matka spojrzała na niego tak, jakby właśnie dopuścił się niewybaczalnej zdrady.
— Czyli ona nastawiła cię przeciwko mnie?
Marcin powoli pokręcił głową.
— Nie, mamo.
Zapadła długa cisza.
— Sam wszystko zepsułem — powiedział.
To były właściwe słowa.
Tylko że padły zdecydowanie za późno.
Następnego dnia Marcin wyprowadził się do matki.
Nie dlatego, że wyrzuciłam go za drzwi.
Zrobił to sam.
Przed wyjściem długo stał w przedpokoju.
— Iza.
— Tak?
— Jeśli oddam pieniądze… możemy jeszcze to naprawić?
Spojrzałam na niego.
Kiedyś marzyłam, żeby usłyszeć od niego właśnie takie pytanie. Teraz jednak rozumiałam coś, czego wcześniej nie chciałam przyjąć.
Pieniądze można zwrócić.
Zaufania nie zawsze.
— Nie wiem, Marcin.
Przytaknął.
— Rozumiem.
— Ale i tak musisz je oddać.
Po raz pierwszy od kilku dni uśmiechnął się blado.
— To akurat też już zrozumiałem.
Rozwód trwał prawie pięć miesięcy.
Nie było łatwo. Pojawiły się dokumenty, wycena mieszkania, rozmowy o udziałach, łzy mojej mamy i telefony od Lucyny.
Pewnego dnia teściowa powiedziała nawet:
— I komu ty będziesz teraz potrzebna w wieku trzydziestu pięciu lat?
Odpowiedziałam:
— Sobie.
I się rozłączyłam.
Była to najbardziej trafna odpowiedź, jakiej mogłam udzielić.
Marcin oddawał pieniądze w ratach. Sprzedał drogi rower, zrezygnował z nowej konsoli, którą planował kupić, i wziął kilka dodatkowych zleceń.
Po czterech miesiącach przelał ostatnią kwotę.
W tytule przelewu napisał tylko:
„Przepraszam”.
Długo patrzyłam na to słowo.
Potem zamknęłam aplikację.
Nie odpisałam.
Nie dlatego, że chciałam go ukarać. Po prostu nie każda historia kończy się pojednaniem.
Niektóre kończą się zrozumieniem.
Ostatecznie sprzedaliśmy mieszkanie. Po spłacie kredytu i podziale pieniędzy wystarczyło mi na wkład własny do niewielkiej kawalerki.
Na początku prawie nic w niej nie było.
Materac.
Czajnik.
Stół kupiony po obniżonej cenie.
Dwie filiżanki.
Jeden talerz.