Przez lata Elżbieta nawet nie próbowała zrozumieć, dlaczego wszystko ma wyglądać właśnie w ten sposób.
Teraz jednak postanowiła o to zapytać.
— A co ja zrobię z lokatorami?! — oburzyła się Halina.
— Nie wiem.
— Przecież mam z tego mieszkania dochód!
— Wiem.
— Chcesz, żebym zrezygnowała z tych pieniędzy?!
Elżbieta spokojnie spojrzała jej w oczy.
— Nie. Mówię tylko, że nie zamierzam być kolejnym źródłem pani dochodu.
Tego wieczoru między małżonkami odbyła się rozmowa, która okazała się ważniejsza niż wszystkie wcześniejsze rozmowy z całych lat wspólnego życia.
— Chcesz wyrzucić moją matkę? — zapytał Andrzej.
— Chcę, żebyśmy wreszcie stali się prawdziwym małżeństwem.
— Ale to moja mama.
— Doskonale o tym wiem.
— Nie mogę zostawić jej bez pomocy.
— Nikt tego od ciebie nie wymaga. Ma własne mieszkanie, emeryturę i dochód z wynajmu.
— Samej będzie jej trudno.
Elżbieta skinęła głową.
— W takim razie możesz do niej jeździć. Odwiedzać ją, pomagać w domu, przywozić zakupy. Jeśli uznasz, że potrzebuje leków, kupuj je za swoje pieniądze.
— A ty co będziesz robić?
— Nie zamierzam już udowadniać ci miłości, usługując bez końca dwóm dorosłym osobom.
Andrzej zamilkł.
— Czyli zmuszasz mnie, żebym wybierał? — zapytał po chwili.
— Nie.
Elżbieta pokręciła głową.
— Tego właśnie nadal nie rozumiesz. Nigdy nie kazałam ci wybierać między żoną a matką. Chciałam tylko, żeby obok mnie był mąż, a nie kolejny człowiek, którego muszę karmić i utrzymywać.
Trzy tygodnie później Halina się wyprowadziła.
Nie było pożegnalnych uścisków.
Nie było wzruszających rozmów.
Kiedy pakowano ostatnie pudło, teściowa wciąż powtarzała:
— Poczekaj, aż będziesz w moim wieku. Wtedy wszystko zrozumiesz!
Elżbieta nie wdawała się w dyskusję.
Gdy drzwi zamknęły się za Haliną, w mieszkaniu zapanowała niezwykła cisza.
Andrzej stał bez ruchu w przedpokoju.
— No i co? Teraz jesteś szczęśliwa?
Elżbieta spojrzała na niego.
— Nie.
— To po co było całe to zamieszanie?
— Żeby móc spokojnie żyć.
Przeszła do salonu.
Podeszła do okna.
I je otworzyła.
To samo okno, którego wcześniej nie wolno było otwierać, bo Halina ciągle bała się przeciągu.
Do pokoju wpadło chłodne, świeże powietrze.
Elżbieta zamknęła oczy.
Po raz pierwszy od wielu lat poczuła, że we własnym mieszkaniu może naprawdę odetchnąć.
Wyprowadzka teściowej nie rozwiązała jednak wszystkich problemów.
Teraz Andrzej nie miał już za kim się chować.
Nie mógł powtarzać: „Mama tak chciała”.
Nie mógł udawać, że każda kłótnia wynika wyłącznie z konfliktu między matką a żoną.
W mieszkaniu zostali tylko oni.
Andrzej i Elżbieta.
Oraz prawda o ich małżeństwie.
Pierwsze miesiące były trudne.
Andrzej musiał nauczyć się wielu rzeczy, którymi wcześniej prawie wcale się nie zajmował.
Samodzielnie robić zakupy.
Gotować.
Prać ubrania.
Kontrolować wydatki.
Pewnego dnia całkowicie zepsuł kolację.
Innym razem zapomniał w terminie opłacić internet.
Później kupił tyle jedzenia, że dużą część trzeba było wyrzucić, bo produkty się zepsuły.
Dawniej Elżbieta natychmiast wkroczyłaby do akcji i wszystko naprawiła.
Tym razem tego nie zrobiła.
Dorosłość oznacza nie tylko prawo do podejmowania decyzji, lecz także odpowiedzialność za własne błędy.
Pewnego wieczoru Andrzej wrócił do domu z kwiatami.
W rękach trzymał bukiet żółtych tulipanów.
Elżbieta zatrzymała się zaskoczona.
— Pamiętasz? — zapytał cicho.
Oczywiście, że pamiętała.
Każdy szczegół.
— Dlaczego je kupiłeś?
— Zobaczyłem je w sklepie i przypomniałem sobie, że zawsze najbardziej lubiłaś właśnie te.
Prawie te same słowa, które wypowiedział wiele lat wcześniej.
Elżbieta nie rzuciła mu się jednak na szyję.
Ostrożnie wstawiła kwiaty do wazonu.
— Dziękuję.
Andrzej zrozumiał.
Jeden piękny bukiet nie mógł naprawić szkód, które narastały przez lata.
I dobrze, że wreszcie to pojął.
Następnego ranka sam przygotował śniadanie.
Nie po to, żeby usłyszeć pochwałę.
Nie jako wyjątkowy prezent.
Nie jako kolejną próbę zmazania winy.
Zrobił to dlatego, że w ich mieszkaniu żyły dwie dorosłe osoby, a obowiązki domowe powinny należeć do obojga.
Minęło sześć miesięcy.
Pewnego wieczoru Elżbieta weszła do drogerii.
Na znajomej półce zobaczyła ten sam krem.
Ten, którego kilka miesięcy wcześniej nie kupiła, bo uznała, że pieniądze lepiej zachować na coś „naprawdę potrzebnego”.
Wzięła słoiczek do ręki.
Sprawdziła cenę.
I po raz pierwszy nie zaczęła w myślach przeliczać, ile jedzenia mogłaby za tę kwotę kupić.
Po prostu podeszła do kasy.
Wtedy zawibrował jej telefon.
Wiadomość od Andrzeja brzmiała:
„Jestem już w domu. Kupiłem zakupy. Dziś sam przygotuję kolację”.
Elżbieta przeczytała wiadomość i mimowolnie się uśmiechnęła.
Nie dlatego, że mąż w końcu nauczył się obsługiwać garnki i patelnie.
Uśmiechnęła się, ponieważ jego słowa nie znaczyły już: „Popatrz, jaki jestem dobry, pomagam ci”.
Teraz oznaczały coś zupełnie innego:
„Ja też mieszkam w tym domu. Więc odpowiedzialność za niego należy również do mnie”.
Ich małżeństwo nie zamieniło się w idealną bajkę.
Elżbieta nie próbowała już jednak tworzyć idealnego życia.