Zacisnął usta.
— Bo miałem trzydzieści sześć lat, a zamierzałem poślubić dziewiętnastoletnią dziewczynę, która za każdym razem wyglądała na przerażoną, kiedy wchodziłem do pokoju.
Nie spodziewałam się takiej odpowiedzi.
Ponownie spojrzałam na list.
Mama napisała, że brakującą część pieniędzy na bilet przekazał jej właśnie Andrzej.
Przeczytałam to zdanie trzy razy.
— Nie.
Anna usiadła obok mnie.
— To prawda.
Odwróciłam się do niego.
— Dałeś pieniądze, żebym mogła uciec przed tobą?
Krótko się roześmiał, ale w jego śmiechu nie było ani odrobiny radości.
— Między innymi.
— Dlaczego?
Spuścił wzrok.
— Twój ojciec powiedział mi coś, czego długo nie mogłem zapomnieć.
— Co takiego?
— Powiedział, że po ślubie się uspokoisz i przyzwyczaisz.
Milczałam, czekając na dalszy ciąg.
Andrzej mówił dalej:
— A potem dodał, że jeśli po ślubie nadal będziesz się sprzeciwiać, powinienem uświadomić ci, że od tej chwili należysz do swojego męża.
Zrobiło mi się niedobrze.
— Naprawdę tak powiedział?
— Tak.
Spojrzał mi prosto w oczy.
— Przez kilka miesięcy przekonywałem sam siebie, że ten ślub jest czymś normalnym. Obie rodziny go zaakceptowały, tak się przecież robiło, a ty byłaś młoda i z czasem miałaś się przyzwyczaić.
Mówił coraz ciszej.
— Ale kiedy usłyszałem te słowa z ust twojego ojca, po raz pierwszy zrozumiałem, w jakiego człowieka sam się zmieniam.
Nikt się nie odezwał.
Czytałam dalej.
Kolejne akapity były jeszcze trudniejsze.
Po mojej ucieczce ojciec obwinił o wszystko matkę. I robił to przez wiele następnych lat.
Odebrał jej kontrolę nad pieniędzmi. Zabraniał jej samotnie odwiedzać krewnych. Otwierał całą jej pocztę.
Pewnego razu Andrzej próbował interweniować. Ojciec po prostu wyrzucił go z domu.
Odłożyłam list i spojrzałam na Annę.
— Dlaczego nigdy mi o tym nie powiedziałyście?
— Mama zabroniła.
— Dlaczego?
W oczach siostry pojawiły się łzy.
— Bo wiedziała, że jeśli się dowiesz, natychmiast wrócisz.
To również było bardzo podobne do naszej matki.
Czytałam dalej.
Pod koniec wyjaśniła, dlaczego na lotnisku czekała policja.
Wiele lat po śmierci ojca Andrzej dowiedział się, że jeden z jego krewnych zachował kopie starych zawiadomień, które ojciec złożył przeciwko mnie po mojej ucieczce.
Oskarżył mnie o kradzież rodzinnej biżuterii, pieniędzy i dokumentów.
Wszystko było kłamstwem.
Większość tych spraw dawno straciła znaczenie prawne, ale jedna nigdy nie została formalnie zamknięta.
Zanim Anna poprosiła mnie o powrót, skontaktowała się z prawnikiem. Prawnik porozumiał się z policją. Funkcjonariusze postanowili spotkać mnie na lotnisku, potwierdzić moją tożsamość i od razu przywieźć do domu.
Andrzej nalegał, żeby w mojej obecności oficjalnie wycofać ostatnie zawiadomienie związane z dawną sprawą.
Opuściłam kartki.
— Czyli wysłaliście po mnie trzy radiowozy z powodu kilku starych dokumentów?
Jeden z policjantów uśmiechnął się lekko.
Anna wyjaśniła:
— Nie wiedzieliśmy, czy dawna sprawa nie wywoła problemów już podczas kontroli paszportowej.
— Mogliście mnie uprzedzić.
— Mama wyraźnie poleciła, żeby tego nie robić.
Spojrzałam na nią z niedowierzaniem.
— Nie żyje od dwóch lat, a mimo to nadal potrafi wyznaczać mi trasę podróży?
Anna roześmiała się przez łzy.
— Wygląda na to, że tak.
Nawet Andrzej się uśmiechnął.
Ja jeszcze nie potrafiłam.
Popatrzyłam na niego.
— Dlaczego zrobiłeś to właśnie teraz?
Oparł dłonie na lasce.
— Bo poprosiła mnie o to twoja matka.
— I tylko dlatego?
Nagle wydał mi się bardzo stary.
— Przez wiele lat wmawiałem sobie, że postąpiłem szlachetnie, pomagając ci uciec.
Przerwał.
— Ale zanim ci pomogłem, zgodziłem się przecież zostać twoim mężem.
Ważne było dla mnie, że to usłyszałam.
Jakaś część mnie zaczynała już robić z niego ukrytego bohatera tej historii. Ale Andrzej nim nie był. I doskonale o tym wiedział.
— Byłem gotów cię poślubić, chociaż jasno powiedziałaś, że tego nie chcesz — ciągnął. — Żaden dobry uczynek nie wymazuje tego faktu.
Starannie złożyłam list.
Po raz pierwszy tego dnia mogłam swobodnie nabrać powietrza.
Policjanci zostali w domu, dopóki Andrzej nie podpisał kilku dokumentów. Ja również złożyłam pisemne oświadczenie, potwierdzając, że nie ukradłam rodzinnych kosztowności ani pieniędzy, z wyjątkiem sumy przekazanej mi przez matkę, oraz że wyjechałam z własnej woli.
Cała sytuacja wydawała się niemal absurdalna.
Po czterdziestu latach.
Kiedy jednak funkcjonariusz zamknął teczkę, powiedział:
— Ta sprawa zostaje ostatecznie zamknięta.
I wtedy zaczęłam płakać.
Nie dlatego, że naprawdę bałam się więzienia.
Nie.
Płakałam, bo dopiero w tej chwili zrozumiałam, że jakaś część mnie wciąż uważała się za uciekinierkę. Za dziewczynę, którą któregoś dnia mogą schwytać i siłą sprowadzić z powrotem.
Wieczorem Anna zaprowadziła mnie na górę.
Moja dawna sypialnia od wielu lat służyła jako schowek. Nie było już tapet ani biurka.
W szafie stała jednak niewielka brązowa walizka.
Moja walizka.
Ta sama, której wtedy nie zabrałam.
Anna otworzyła ją.
W środku znajdowała się moja suknia ślubna, nadal owinięta w papier.