Andrzej nigdy nie był zazdrosny. Ani razu. Przez szesnaście lat naszego małżeństwa nie wybuchł choćby jeden skandal, nie sprawdził mi telefonu, nie rzucił pytaniem: „gdzie byłaś?”, tym szczególnym tonem, w którym „gdzie byłaś” tak naprawdę znaczy „z kim byłaś”.
Wracałam z firmowych imprez o pierwszej w nocy — on spał. Albo nie spał, ale leżał cicho, nie zapalał światła, nie siadał na łóżku, żeby urządzać przesłuchanie. Rano było tylko: „dzień dobry”, czajnik, tosty. Tak jak zawsze.
Pisywał do mnie kolega z pracy, Darek — memy, pytania służbowe, czasem zwykłe „co tam?”. Telefon leżał na stole ekranem do góry. Powiadomienia wyskakiwały jedno po drugim: „Darek: ))) hahaha, widziałaś to?”. Andrzej przechodził obok, rzucał okiem — i szedł dalej. Ani jednego pytania. Ani jednego „a kim jest ten Darek?”. Nic.
Zostawałam po pracy dłużej — „narada”, „deadline”, „dziewczyny wyciągnęły mnie na kieliszek”. Andrzej kiwał głową: „Dobrze. Kolacja jest w lodówce”. Bez cienia podejrzenia, bez podtekstu, bez tego ironicznego: „jasne, narada”.
Szesnaście lat. Równe, spokojne, absolutne zaufanie. Jak ściana, która stoi niewzruszenie — cicho, pewnie, bez pytań.
Nienawidziłam tej ściany.
Bo Lena — moja najlepsza przyjaciółka — żyła zupełnie inaczej.
Jej Sławek był zazdrosny tak, że aż szyby drżały. Polubienie od obcego faceta w mediach społecznościowych — awantura. Pół godziny spóźnienia z pracy — przesłuchanie. Nowa sukienka — „dla kogo się tak wystroiłaś?”. Uśmiech do kasjera — „flirtujesz przy mnie?”.
Lena narzekała. Przy każdej naszej rozmowie — przy kawie, przy winie, przez telefon:
— Sławek znowu zrobił scenę. Przez zdjęcie na WhatsAppie. Czterdzieści minut wrzeszczał. Już nie wiem, jak mam żyć.
A potem zawsze, za każdym razem, jak refren, dodawała:
— Ale to dlatego, że kocha. On jest szalony, ale kocha. Gdyby nie kochał — byłoby mu wszystko jedno.
Słuchałam jej. I wierzyłam. Patrzyłam na mojego Andrzeja — spokojnego, cichego, takiego, który nie zagląda w telefon i nie pyta „kim jest ten Darek” — i myślałam: czyli jemu naprawdę jest wszystko jedno.
Nie zaczęło się to od razu. Przez pierwsze lata cieszyłam się, że mam rozsądnego męża. Nie wariata, nie kontrolera, nie właściciela. Ufa. Szanuje. Nie dusi.
Potem zaczęło mnie coś uwierać. Niby lekko, gdzieś w tle. Jak ząb, który nie boli naprawdę, tylko ćmi, a ty bez przerwy dotykasz go językiem.
Bo Lena opowiadała o Sławku, a jej oczy błyszczały. Nie od łez — od czegoś innego. Od poczucia, że dla kogoś znaczy aż tyle. Że ktoś traci przez nią głowę. Krzyczy, trzaska drzwiami, nie śpi po nocach. Że ona jest centrum czyjegoś świata. Epicentrum.
A ja? Ja nie byłam niczyim epicentrum. Ja byłam w ciszy. W małżeństwie równym, spokojnym, bezszelestnym. Takim, w którym nikt nie krzyczy, nie trzaska, nie wariuje. Wszystko jest poprawne. I właśnie od tej poprawności robiło mi się niedobrze.
Zaczęłam sprawdzać.
Zakładałam nową sukienkę — nie dla pracy, nie dla koleżanek. Dla niego. Wychodziłam do salonu, obracałam się przed nim.
— I jak?
— Ładna. Pasuje ci.
— Tylko tyle?
— A co jeszcze?
— Nic…
Czekałam na: „dla kogo się tak ubrałaś?”. Czekałam na zazdrość, na ogień, na cokolwiek. A on mówił tylko „ładna” — szczerze, spokojnie. I wydawało mi się, że to za mało. Za mało, Andrzej. Nie chcę „ładna”. Chcę: „zwariowałaś, przecież wszyscy faceci będą się na ciebie gapić”. Chcę, żeby cię to ruszało. Chcę, żebyś bał się mnie stracić.
Któregoś razu specjalnie wróciłam dwie godziny później. Nie z pracy — od Leny. Piłyśmy wino, gadałyśmy. Telefon miałam wyciszony. Pięć nieodebranych połączeń — od mamy. Od Andrzeja — ani jednego.
Wróciłam do domu o jedenastej. Siedział przed telewizorem. Spojrzał na mnie, skinął głową:
— Cześć. Jadłaś?
— Tak. A ty nie dzwoniłeś.
— A po co?
— No… spóźniłam się. Nie martwiłeś się?
Zastanowił się. Naprawdę się zastanowił — nie grał, nie udawał. Potem powiedział:
— Jesteś dorosła. Gdyby coś się stało, zadzwoniłabyś.
Dorosła. Zadzwoniłabyś. Wszystko logiczne. Wszystko poprawne. I wszystko kompletnie nie tam, gdzie trzeba…
Zaczęłam porównywać. Każdy dzień, każdą rozmowę z Leną. Sławek przyniósł jej kwiaty po awanturze, na przeprosiny. „Dziewiętnaście róż, wyobrażasz sobie? Czerwonych! I karteczka: «przepraszam, idiota ze mnie, kocham cię»”. Andrzej przynosił kwiaty raz do roku, na urodziny. Tulipany. W ciszy.
Sławek napisał Lenie wiersz. Koślawy, śmieszny, z błędami — ale jednak wiersz. Andrzej nie pisał nic. Na kartkach było: „Wszystkiego najlepszego. Andrzej”. Kropka. Jak w urzędowym formularzu.
Sławek zrobił Lenie niespodziankę — zarezerwował restaurację, świece, muzykę. Po tym, jak dwa tygodnie się do niej nie odzywał przez jej zdjęcie w sieci. Andrzej mówił po prostu: „może zjemy gdzieś kolację?” Bez świec, bez muzyki, bez dramaturgii. Po prostu — kolację. „Gdzieś”.
Patrzyłam na tych dwóch mężczyzn — Sławka i Andrzeja — jak na dwa bieguny. Ogień i lód. Namiętność i cisza. Miłość i… co? Przyzwyczajenie? Wygoda? „Kolacja w lodówce”?