Kiedy siostra zadzwoniła do mnie w sobotę rano, właśnie stałem w kuchni w starej koszulce, piłem już ostudzoną kawę i myślałem tylko o jednym: jak przetrwać weekend bez kolejnej rodzinnej awantury.
— Andrzejku, pomożesz mi, co? Moja przyjaciółka Marysia ma nowy telewizor, a nikt go nie ma komu powiesić. Tam jest robota na czterdzieści minut. Wpadniesz?
Od tych słów wszystko się zaczęło.
I gdyby mi wtedy ktoś powiedział, że do domu wrócę z drżącymi rękami, z uczuciem jakiejś lepkiej brudności w środku i z mocnym postanowieniem, by więcej nie rozmawiać z własną siostrą, tylko bym machnął ręką.
No telewizor i telewizor. Co tu właściwie może się wydarzyć.
Mam pięćdziesiąt cztery lata. Nie jestem bohaterem romansów, nie jestem macho z seriali i na pewno nie jestem tym typem mężczyzny, na którego kobiety rzucają się przy pierwszym spotkaniu. Zwykły człowiek. Brzuch jest. Czasem boli mnie kręgosłup. Okulary raz są na czole, raz szukam ich po całym mieszkaniu, chociaż są na czole. Żona Lena żartuje, że potrafię naprawić wszystko oprócz własnych nerwów. I to, niestety, stuprocentowa prawda.
Z siostrą, Świnką, ostatnie pół roku mieliśmy napięte. Nawet nie napięte, ale jak przewód pod prądem: niby wisi cicho, a dotkniesz – to kopnie. Pokłóciła się z moją żoną Leną na urodzinach siostrzenicy. Do dziś do końca nie rozumiem, od czego się tam wszystko zaczęło. Czy chodziło o pieniądze, czy o jakiś stary wyrzut, który ciągnął się latami. Kobiety czasem potrafią pokłócić się o nic tak, że potem przez pół roku powietrze w pokoju iskrzy.
Świnka po tym skandalu zachowywała się dziwnie. Dzwoniła do mnie osobno, mówiła:
— Ty po prostu nie widzisz, jaka jest twoja żona. Ona cię przygniotła.
— wtedy jeszcze żartowałem:
— Świnku, nikt mnie nie przygniótł. Po prostu jestem zmęczony słuchaniem cudzych kłótni.
— No, no, — odpowiadała. — Potem zrozumiesz.
To jej «potem zrozumiesz» do dziś dzwoni mi w uszach.
Zapytałem:
— A sama Marysia nie może wezwać fachowca?
— Nie, daj spokój tym fachowcom. To albo czekasz pół dnia, albo przychodzi jakiś dzieciak, który pierwszy raz w życiu widzi wiertarkę. Ty przecież masz zacięcie do majsterkowania.
Na tej właśnie frazie powinienem był się już nabuzować. Kiedy krewni zaczynają wyjątkowo słodko chwalić twoje złote ręce, spodziewaj się podstępu. Ale ja, jak ostatni normalny człowiek, postanowiłem po prostu pomóc.
Lena tego dnia pojechała do swojej matki.
Powiedziałem jej już w przedpokoju:
— Wpadnę na godzinę do koleżanki Świnki, powieszę telewizor i wrócę.
Kiwnęła głową:
— Tylko niczego ciężkiego nie dźwigaj. I zjedz coś gdzieś, bo wrócisz w złym humorze.
Dlatego kocham moją żonę – mówi prosto, bez dramatów. Z nią przeszliśmy przez wiele przez trzydzieści lat. I urazy, i milczenie, i kryzysy, kiedy wydaje się, że łatwiej się rozstać niż znów znaleźć wspólny język. Ale mamy pewną uczciwość. Może nie jest piękna, nie jest kinowa, ale jest prawdziwa.
Marysia mieszkała w nowym domu na drugim końcu miasta.
Winda grała jakąś głupią melodię, od której chciało się wysiąść już na trzecim piętrze i dalej iść pieszo. Na jej drzwiach wisiał wieniec z sztucznej lawendy, chociaż był listopad. To już było dziwne.
Otworzyła prawie od razu.
— Andrzej? Och, wreszcie. Wejdź.
Marysi było czterdzieści dziewięć lat, jak potem sama z jakiegoś powodu osobno podkreśliła. Wyglądała dobrze, tego nie można jej odebrać. Nie młodniała w złym sensie, ale starała się dbać o siebie. Włosy ułożone, świeży manicure, w domu miała na sobie nie szlafrok ani rozciągniętą koszulkę, ale jakieś miękkie, beżowe sukienkę, zbyt elegancką jak na «jestem tu sama i czekam, aż mi powieszą telewizor». Pachniała wanilią i jeszcze czymś cierpkim, jak pieprz.
— Zdejmij buty, dam ci kapcie.
— Nie trzeba, zrobię to szybko.
— Jak chcesz, — uśmiechnęła się. — Świnka mówiła, że jesteś naszym niezawodnym mężczyzną.
To «naszym» od razu zgrzytnęło mi w uszach. Ale znowu nie przywiązałem do tego wagi.
W pokoju stał nowy telewizor w pudełku, uchwyt, torba z śrubami i kieliszek wina na stoliku. Jeden. Już rozpoczęty.
— Czekasz na gości? — zapytałem znikąd.
— Nie. A co?
— Nic, po prostu kieliszek.
— Ach, to dla odwagi, — zaśmiała się. — Boję się mężczyzn z narzędziami.
Uśmiechnąłem się. Żart jak żart. Ale napiąłem się.
Kiedy rozpakiwałem uchwyt, Marysia kręciła się obok. Na początku normalnie: podawała śruby, pytała, gdzie lepiej powiesić, na jakim poziomie. Potem jakoś za blisko stanęła. Czułem jej perfumy już nie jako tło, ale prosto w twarz. Potem pochyliła się po pilota, chociaż pilot leżał tak, że bez pochylania się można go było wziąć. Potem położyła mi rękę na ramieniu.
— Andrzej, w ogóle się nie zmieniłeś.
Odwróciłem głowę:
— W jakim sensie?
— No… dojrzałyś teraz, oczywiście. Ale taki sam spokojny. Świnka pokazywała wasze zdjęcia.
— Ach. Rozumiem.
Odwróciłem się o krok do ściany, mierząc poziom. I nagle bardzo jasno zrozumiałem: to nie jest moja fantazja. Ktoś naprawdę próbuje mnie… no, jak to nazwać… nie tyle uwodzić, co po prostu przytulić bez zaproszenia.
Stało się nieprzyjemnie. Nie pochlebnie, nie śmiesznie. Nieprzyjemnie.
Bo kiedy jesteś dorosłym mężczyzną, żonatym, przyjechałeś w interesach, a ktoś zaczyna cię sprawdzać na wytrzymałość, czujesz się nie jak bohater marzeń, ale jak człowiek, którego ktoś bez powodu wciąga w cudzą grę.
— Marysiu, — powiedziałem najrówniej, jak potrafiłem, — pozwól, że szybko skończę i pojadę.
— Dokąd się tak spieszysz? — usiadła na kanapie, podwijając nogi. — Herbaty, kawy, czegoś mocniejszego?
— Nic nie potrzebuję.
— Żona będzie krzyczeć?
Powiedziane z uśmiechem, ale jakoś z naciskiem.
— Nie. Po prostu czekają na mnie w domu.
Zamilkła na kilka sekund, potem chrypnęła:
— Szczęśliwy jesteś człowiek. Czekają na ciebie.
I tutaj powinienem był, rozsądnie, skończyć, zebrać narzędzia i wyjść. Ale telewizor był już w połowie powieszony, postanowiłem dokończyć. Moja odwieczna wada: jeśli zacząłem, muszę skończyć, nawet jeśli wokół już nie tylko wanilia pachnie, ale i kłopoty.
Marysia wstała, podeszła znowu blisko i powiedziała prawie szeptem:
— A Świnka ma rację. Jesteś bardzo porządny.
— W jakim sensie ma rację?
— Tak po prostu… dużo o tobie opowiadała.
Spojrzałem na nią uważniej. Bo uśmiechała się nie jak osoba, która flirtuje spontanicznie. Miała twarz osoby, która realizuje z góry ustalony scenariusz.
— Co dokładnie opowiadała? — zapytałem.
— Że żyjesz od dawna jak z przyzwyczajenia. Że z żoną macie już wszystko… no, cicho. Bez ognia.
Zamarły mi nawet ręce.
— To ona ci to powiedziała?
— No… jesteśmy przecież przyjaciółkami. Ona się o ciebie martwi.
Powoli położyłem wkrętarkę na podłogę.
— Posłuchaj. To, co się dzieje u mnie z żoną, was obie wcale nie dotyczy.
Marysia usiadła z powrotem, ale nie oderwała wzroku.
— A jeśli dotyczy? Jeśli ktoś po prostu chce, żebyś wreszcie przypomniał sobie, że jesteś żywym mężczyzną?
Wtedy zrobiło mi się naprawdę wstrętnie. Nawet nie z jej powodu. Ze względu na Świnkę. Ze względu na tę tanią, jakąś nastoletnią inscenizację. Rodzona siostra przez pół roku nosiła urazę do mojej żony i postanowiła co? Udowodnić, że jestem słaby? Podsunąć mi przyjaciółkę? Urządzić test wierności, jak w tanim programie?
Nawet na początku nie uwierzyłem. Tak bardzo było to głupie i podłe jednocześnie.
— Co to teraz w ogóle jest? — zapytałem.
Marysia wzruszyła ramionami, ale jej uśmiech już się zachwiał.
— Andrzej, nic specjalnego. Jesteś dorosłym człowiekiem. Jestem dorosłą kobietą. Po prostu siedzimy i rozmawiamy.
— Nie. Nie po prostu. Zostałem tu zaproszony, żeby powiesić telewizor. A nie te wszystkie rzeczy.
— A co «te wszystkie rzeczy»? — jej głos stał się ostrzejszy. — Ktoś cię na siłę trzyma? Jesteś po prostu jak święty.
Spojrzałem na nią:
— Nie jestem święty. Po prostu nie chcę, żeby się do mnie przyczepiano.
Prawdopodobnie z boku brzmiało to prawie śmiesznie. Mężczyzna po pięćdziesiątce stoi z poziomnicą i mówi kobiecie: «Nie chcę, żeby się do mnie przyczepiano». Zwykle przecież jak jest przyjęte? Jeśli kobieta okazuje zainteresowanie, mężczyzna powinien albo się cieszyć, albo przynajmniej czuć się pochlebiony. A ja w tamtej chwili czułem tylko złość i wstyd. Jakby mnie bez pytania rozebrano moralnie i zaczęto omawiać, czy wytrzymam, czy nie.
Marysia wstała gwałtownie:
— No, daj spokój. Można by pomyśleć, że ci to obrzydliwe.
— Tak, — powiedziałem. — Teraz jest obrzydliwe.
Zapadła cisza. W kuchni kliknął lodówka. Za oknem ktoś klaksonował na podwórku. W sąsiednim mieszkaniu zaszczekał pies. I na tym tle Marysia nagle zupełnie innym głosem, bez zmysłowości, bez gry, zmęczono powiedziała:
— Świnka mówiła, że jesteście prawie na skraju rozwodu.
— Świnka wiele rzeczy mówi.
— Mówiła, że żona cię nie docenia. I jeśli znajdziesz kogoś innego, to będzie tylko sprawiedliwe.
Zaśmiałem się. Szczerze. Nie dlatego, że było śmiesznie, ale dlatego, że czasem od absurdu można się tylko tak uratować.
— Sprawiedliwe? Boże. Ma pięćdziesiąt dwa lata, a żyje jak w ósmej klasie. «Odbiorę ci męża», «udowodnię ci coś». Słyszycie siebie nawzajem?
Marysia się zarumieniła. Po raz pierwszy zobaczyłem w niej nie pewną siebie uwodzicielkę, ale zwykłą, zmęczoną kobietę, która też z jakiegoś powodu wplątała się nie tam, gdzie trzeba.
— Myślisz, że to jest dla mnie łatwe? — powiedziała cicho. — Ja przecież też nie jestem dziewczynką. I nie jestem idiotką. Po prostu…
Urwała.
— Po prostu co?
— Po prostu Świnka mówiła, że jesteś nieszczęśliwy. Że potrzebujesz impulsy. Że żyjesz od dawna nie swoim życiem.
— A nie mówiła, że sama ze mną od pół roku prawie nie rozmawia? Że jest obrażona, bo Lena nie przeprosiła jej za coś, czego nie zrobiła?
Marysia opuściła oczy.
I tutaj, niespodziewanie dla siebie, zrozumiałem jedną rzecz: zły jestem nie na tę kobietę. Ona może jest samotna, może sama chciała poczuć się pożądaną, może uwierzyła w cudzą wersję wydarzeń. Nieprzyjemne, owszem. Ale główny cios nie był od niej.
Był od siostry.
Od osoby, która wie, jak żyję. Która zna Lenę od trzydziestu lat. Która jadła u nas przy jednym stole, zostawiała u nas dzieci na weekendy, pożyczała pieniądze, płakała u mnie w kuchni po rozwodzie. I ta osoba postanowiła wykorzystać mnie jako kij w swojej kobiecej wojnie.
Dociągnąłem ostatnią śrubę w milczeniu. Włączyłem telewizor. Na ekranie od razu wyskoczyła zwiastun jakiegoś kanału muzycznego, a stamtąd radośnie wrzasnęła piosenka o miłości. Nawet tutaj życie postanowiło sobie ze mnie zakpić.
— Gotowe, — powiedziałem.
Marysia stała przy oknie, obejmując się ramionami.
— Andrzej.
— Co?
— Przepraszam.
Kiwnąłem głową. Bez wielkoduszności, bez pięknych słów. Po prostu kiwnąłem.
— I ty mnie przeproś, jeśli byłam szorstka.
— Nic, nic, — odpowiedziała i spróbowała się uśmiechnąć. — Telewizor wisi prosto?
Spojrzałem i powiedziałem:
— Prosto. Tutaj bez niespodzianek.
To był zły żart, ale nagle zadziałał. Marysia prychnęła, potem się zaśmiała, a potem dlaczegoś prawie się rozpłakała. Nie drążyłem tematu. Po prostu wziąłem kurtkę i poszedłem do przedpokoju.
Już przy drzwiach powiedziała:
— Świnka prosiła, żebyś potem do niej zadzwonił.
Odwróciłem się:
— Nie dzwoń.
— Myślisz, że jestem taka głupia?
Wzruszyłem ramionami:
— Dzisiaj – nie myślę.
Na ulicy było wilgotno, ciemno i pachniało mokrym asfaltem. Usiadłem w samochodzie i przez pięć minut po prostu siedziałem, nie uruchamiając silnika. Ręce naprawdę drżały. Nie od pokusy, nawet nie od adrenaliny. Od jakiegoś dziecięcego urazu. Dziwne w moim wieku przyznawać się do tego, ale kiedy zdradza cię nie obcy człowiek, tylko swój, coś w środku jakby się osypuje.
Świnka zadzwoniła sama, kiedy już wyjeżdżałem z podwórka.
Włączyłem głośnomówiący.
— No i co? — zapytała zbyt radośnie. — Pomogłeś Marysi?
— Pomogłem.
— No i jak ona?
— Normalnie.
Pauza.
— I to wszystko?
— A co chcesz usłyszeć?
Zamilkła, potem sucho powiedziała:
— Nic. Po prostu pytam.
I tutaj po raz pierwszy w życiu powiedziałem siostrze to, co dawno powinienem był powiedzieć.
— Świnka, nie dzwoń do mnie więcej.
Na drugim końcu cisza. Potem nerwowy chichot:
— Zwariowałeś?
— Nie. Wręcz przeciwnie. Wreszcie się otrząsnąłem.
— Andrzej, o co ci teraz w ogóle chodzi?
— O to, że postanowiłaś mi zastawić pułapkę. O to, że weszłaś w moją rodzinę. O to, że chciałaś się zemścić na Lence przez mnie.
— Nikt ci nie mścił! — natychmiast się zapieniła. — Chciałam ci otworzyć oczy!
— Na co?
— Na to, jak żyjesz! Na to, że ona tobą kręci!
— Teraz ty próbowałaś mną kręcić.
Znowu cisza.
Słyszałem jej oddech. I nagle zrozumiałem: ona nawet nie uważa, że zrobiła coś potwornego. Dla niej to intryga, kombinacja, prawie dobra usługa. To właśnie było najstraszniejsze.
— Świnka, — powiedziałem już spokojnie, — mam żonę. Kocham ją. Nie zawsze jest łatwo, nie zawsze pięknie, ale to moja rodzina. I ty tam więcej nie wchodź. W ogóle.
— Oczywiście, — wysyczała. — Teraz ja jestem winna we wszystkim. Jak zawsze.
— Nie. Nie jak zawsze. Ale konkretnie teraz.
Rozłączyłem się. Nie z dumy. Po prostu zrozumiałem, że dalej będzie tylko brudniej.
Do domu wróciłem późno. Lena otworzyła drzwi w ciepłym swetrze, z kucykiem na karku i z zapachem smażonych ziemniaków z kuchni. Zwykły wieczór. Zwykła kobieta. Moja.
— Dlaczego taki jesteś? — zapytała od razu. — Co się stało?
I tutaj się zawiesiłem. Bo można było milczeć. Powiedzieć: zmęczony, korki, nic specjalnego. Wielu tak robi. Zwłaszcza mężczyźni w moim wieku. Połykają, chowają, udają, że sami sobie poradzą.
A ja nagle zrozumiałem, że nie chcę ukrywać.
Usiedliśmy w kuchni. Za oknem bębnił deszcz o parapet. Wrzała czajnik. Od ziemniaków z koperkiem szedł taki domowy zapach, że poczułem gulę w gardle. I opowiedziałem wszystko. Prosto. Bez heroizmu. Bez upiększania. Opowiedziałem nawet o niezręcznych momentach, kiedy czułem wstyd i obrzydzenie.
Siedziałem i patrzyłem na swoje ręce. Na paznokciach jeszcze pozostał biały pył ze ściany. I nagle poczułem się jednocześnie lżej i ciężiej. Lżej – bo jestem w domu i już nie jestem sam w tej paskudnej historii. Ciężiej – bo to wszystko naprawdę się zdarzyło.
Lena nalała mi herbaty i cicho powiedziała:
— Dziękuję, że opowiedziałeś.
Niby proste słowa. Ale one wtedy przeszyły mnie na wskroś.
Nie «dlaczego pojechałeś», nie «a może samemu ci się podobało», nie «wszyscy faceci są tacy sami». Po prostu: dziękuję, że opowiedziałeś.
Prawdopodobnie tak wygląda zaufanie. Nie w pięknych przysięgach. Ale w tym, że człowiek najpierw ci wierzy, a potem dopiero złości się na okoliczności.
Następnego dnia Świnka napisała długą wiadomość. Że jestem niewdzięczny. Że Lena nastawiła mnie przeciwko niej. Że chciała jak najlepiej. Że Marysia rzekomo sama wszystko wymyśliła. Że jeszcze pożałuję. Że rodzina tak nie postępuje.
Przeczytałem, usunąłem i zablokowałem numer.
Od tamtego czasu minęło już kilka miesięcy. Siostra więcej się nie pokazała. Przez wspólnych krewnych przekazywała, że «złamałem się pod jej pantoflem». Niech mówi, co chce. Wiesz, w wieku pięćdziesięciu czterech lat nagle bardzo jasno rozumiesz: nie każdy krewny to swój człowiek. I nie każda «troska» to w ogóle troska.
Tę sobotę zapamiętałem zbyt dobrze. I, szczerze, wolałbym, żeby to był po prostu krzywo powieszony telewizor.
– Jesteśmy razem od trzech lat, pobierzmy się? – zaproponował mężczyzna. Po minucie stracił dar mowy od odpowiedzi ukochanej
Poślubiłem skromną dziewczynę (25 lat) ze wsi. Myślałem, że jest gospodarna, ale po roku zażądała sprzątaczki i torebki za pół miliona
„Kup sobie zatyczki do uszu, jeśli ci przeszkadza”. Sąsiad (34 lata) przez 3 lata tupał mi nad głową w nocy. Wczoraj mąż wziął wiertarkę i poszedł do niego w gości o 3 w nocy
Wyprosiłam go przez telefon. I nie, to nie jest śmieszne
Partner mieszkał u mnie 3 dni i sporządził listę wymagań – odpowiedziałam jednym zdaniem i pakował rzeczy
Zgodziłam się zamieszkać z mężczyzną (37 lat) po 3 miesiącach związku. Tydzień wspólnego życia wystarczył, żebym zmieniła zdanie i wyprowadziła się do siebie
Wyciągnęła kartkę z pięcioma punktami prosto w kawiarni. Zrozumiałem, że randka się skończyła
„Jesteś chora? No jak wyzdrowiejesz – napisz”: napisał mi mój mężczyzna. Zablokowałam jego numer i więcej się z nim nie kontaktowałam
„Gotujesz tak sobie, musisz się nauczyć od mojej mamy”: zalotnik (42 lata) odsunął talerz z kolacją. Po minucie był za drzwiami
„Chcesz jeść – pielęgnacji ogród”. Jak w wieku 54 lat przeprowadziłam się do mężczyzny 60-letniego i szybko tego pożałowałam
Były mąż jest żonaty prawie od dwóch lat, a ja dopiero niedawno zobaczyłam jego żonę. Jestem pod wrażeniem
Zaczęłam mieszkać z zalotnikiem (39 lat). Po miesiącu postanowił zrobić ze mnie swoją mamę (ciągle porównywał). Spakowałam swoje rzeczy i wyprowadziłam się
Moja pani (43 lata) zarabia 90 tysięcy, ale wszędzie płacę ja. Zasugerowałem, żebyśmy zrzucili się na produkty przed przeprowadzką, dowiedziałem się o sobie wielu nowych rzeczy
„Zbierzmy pieniądze, a potem się pobierzmy” – mówił mężczyzna (47 lat). Jeden jubileuszowy wieczór wszystko wyjaśnił
Siostra (52 lata) wysłała mnie do swojej przyjaciółki, żeby „powiesić telewizor”. Po godzinie zrozumiałem, że zostałem wrobiony.
Długo tolerowałam, dopóki ojczym nie zażądał, żebym się wyprowadziła z jej własnego mieszkania.
