O tym, że Teresa przez cały wieczór wysyłała ją do kuchni. O uwagach wypowiadanych przy gościach. O zaproszonym małżeństwie, o którego obecności nic nie wiedziała. O tym, jak teściowa zawołała ją pod pretekstem pomocy, a następnie ją upokorzyła.
Ostatnie zdanie Zofia wypowiedziała niemal szeptem.
Marek długo się nie odzywał.
Jego twarz z każdą sekundą stawała się coraz bardziej ponura. Zawsze był spokojny, unikał awantur i nie chciał zaogniać relacji pomiędzy żoną a matką.
Tym razem jednak w jego oczach pojawiło się coś, czego Zofia prawie nigdy wcześniej nie widziała.
— Ona naprawdę tak powiedziała? — zapytał głucho.
Zofia skinęła głową.
— I stwierdziła, że nie masz prawa siedzieć z nimi przy stole?
— Tak.
Marek przymknął oczy.
Od dawna miał dość tego, że matka nieustannie ingeruje w jego życie. Teresa próbowała podejmować za niego decyzje, dobierała mu znajomości, radziła, z kim powinien się spotykać, do kogo dzwonić i jak rozwijać karierę.
Marek wielokrotnie tłumaczył jej, że chce sam zapracować na swoje osiągnięcia. Teresa uważała jednak, że wie lepiej, jak działa świat.
Teraz dodatkowo upokorzyła Zofię w ich własnym domu.
— Zostań tutaj — powiedział Marek.
— Marku, nie rób awantury.
— Nie zamierzam robić awantury.
Wyszedł z kuchni.
Po kilku sekundach rozmowy w salonie ucichły. Następnie Marek powiedział:
— Przyjaciele, przepraszam, ale nagle źle się poczułem. Chyba zbyt mocno się zdenerwowałem. Skończmy ten wieczór trochę wcześniej.
Goście spojrzeli po sobie zaskoczeni. Piotr zaproponował, że wezwie lekarza, lecz Marek odmówił i zaczął odprowadzać wszystkich do drzwi.
Dziękował za prezenty, przepraszał za niespodziewane zakończenie przyjęcia i tłumaczył, że jest po prostu wyczerpany.
Przyjaciele i współpracownicy wyszli bez zadawania zbędnych pytań.
Piotr i Anna również pożegnali się z gospodarzami. Anna rzuciła Zofii uważne spojrzenie, jakby chciała coś powiedzieć, ale ostatecznie milczała.
Przez cały ten czas Teresa usiłowała zachować twarz. Uśmiechała się do gości, zapewniała, że syn jest przemęczony, i co chwilę rzucała Markowi niespokojne spojrzenia.
Marek nie zwracał już na nią uwagi.
Kiedy zamknęły się ostatnie drzwi, w mieszkaniu zapadła ciężka cisza.
Teściowa pokazała swoje prawdziwe oblicze
— Marku, ty w ogóle rozumiesz, co zrobiłeś? — Teresa nie wytrzymała jako pierwsza. — Wyrzuciłeś najważniejszego człowieka! Piotr mógł pomóc ci zdobyć awans!
— Nie prosiłem cię, żebyś go zapraszała.
— Chciałam ci pomóc!
— Kilka razy mówiłem ci, żebyś nie mieszała się do mojej pracy.
— Sam niczego nie potrafisz osiągnąć! — wybuchła Teresa. — Jesteś zbyt dumny i zbyt skromny. Ktoś musi myśleć o twojej przyszłości!
— Moja przyszłość nie potrzebuje takich przysług.
— Jesteś niewdzięcznym synem!
— A ty upokarzasz moją żonę w jej własnym domu.
Teresa zamilkła na chwilę.
Potem spojrzała w stronę kuchni.
— Ona już ci wszystko opowiedziała?
— Tak. Chcę usłyszeć od ciebie, czy naprawdę powiedziałaś Zofii, że ma wiejską gębę i powinna iść do kuchni.
Teściowa odwróciła wzrok.
— Byłam zdenerwowana. Ona źle zrozumiała moje słowa.
— To nie jest odpowiedź.
— Może trochę przesadziłam. Ale chciałam dobrze. Przy ważnych ludziach stół powinien wyglądać odpowiednio. A ona przygotowała wszystko zbyt zwyczajnie.
— Stół wyglądał świetnie — odpowiedział ostro Marek. — Zofia pracowała nad tym przez cały dzień. Chciała urządzić dla mnie piękny wieczór, a ty zrobiłaś z niej służącą.
— Tylko poprosiłam ją o pomoc.
— Nie. Wyrzucałaś ją od stołu przy gościach. Wysyłałaś po zieleninę, kieliszki i gorące dania. A potem powiedziałaś, że nie pasuje do „porządnych ludzi”.
Zofia stała w drzwiach kuchni i słyszała każde słowo.
Teresa spróbowała złagodzić ton.
— Marku, ty nie rozumiesz. Chcę, żeby wszystko ci się ułożyło. Powinieneś obracać się wśród ludzi na swoim poziomie.
— Na moim poziomie?
— Nie przekręcaj moich słów.
— Nie muszę ich przekręcać, mamo. Wszystko zrozumiałem. Uważasz, że Zofia do mnie nie pasuje, bo pochodzi z małej miejscowości. Tymczasem pracuje ciężej niż wielu twoich „porządnych ludzi” i zarabia więcej ode mnie.
Teresa milczała.
— A część tych pieniędzy regularnie przeznaczała na twoją pomoc — ciągnął Marek. — Kupowała ci lekarstwa, płaciła za remont i dokładała do rachunków. Doskonale o tym wiesz.
Teściowa pobladła.
Rzeczywiście wiedziała, że znaczna część wsparcia finansowego pochodziła od Zofii. Wolała jednak wierzyć, że pomaga jej syn, a nie synowa.
— Nie prosiłam jej o pieniądze — powiedziała cicho.
— Ale ich nie odrzucałaś.
— Jestem jego matką.
— I to nie daje ci prawa obrażać mojej żony.
Zofia poczuła, że napięcie powoli opuszcza jej ciało. Nie spodziewała się, że Marek stanie w jej obronie tak zdecydowanie.
— Rozumiesz, kim Zofia jest dla mnie? — mówił dalej. — To osoba, która była przy mnie, kiedy miałem trudne chwile. Wspierała mnie, wierzyła we mnie i pomagała tobie, choć nigdy nie okazałaś jej wdzięczności.
— Nie chciałam jej zranić.
— A jednak zraniłaś. I nie po raz pierwszy.
Teresa spuściła wzrok.